Orzekając rozwód sąd zobowiązany jest również rozstrzygnąć o władzy rodzicielskiej nad wspólnym małoletnim dzieckiem małżonków. Zasadą w takich sytuacjach jest, że priorytet nadaje się porozumieniu zawartemu przez małżonków w sprawach dotyczących dziecka, jeśli jednakże małżonkowie są skonfliktowani to na wypracowanie porozumienia raczej nie ma szans, sąd wówczas więc wydaje orzeczenie w przedmiocie władzy rodzicielskiej po przeprowadzeniu postępowania.

W takich przypadkach mało zatem prawdopodobne jest, że sąd pozostawi pełną władzę rodzicielską po stronie obojga rodziców, zwykle więc jeden z rodziców zostaje we władzy rodzicielskiej ograniczony, drugi zaś zachowuje pełną władzę, w praktyce jednakże orzeczenia sądu nie zawsze są respektowane, a takim najbardziej wyraźnym przykładem naruszenia orzeczenia w zakresie władzy rodzicielskiej jest tzw. uprowadzenie rodzicielskie.

O uprowadzeniu rodzicielskim mówimy wówczas, gdy rodzic mający co najmniej ograniczoną władzę rodzicielską w zakresie decydowania o miejscu pobytu dziecka, zabiera małoletniego spod opieki drugiego rodzica. W takiej więc sytuacji rodzic mający pełną władzę rodzicielską powinien najpierw zgłosić fakt uprowadzenia dziecka na policję, gdyż zgodnie z artykułem 211 Kodeksu karnego („kto, wbrew woli osoby powołanej do opieki lub nadzoru, uprowadza lub zatrzymuje małoletniego poniżej lat 15 albo osobę nieporadną ze względu na jej stan psychiczny lub fizyczny, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5”) wskazany czyn jest przestępstwem, a następnie powinien zgłosić do sądu wniosek o odebranie małoleniego podlegającego władzy rodzicielskiej.

Sądem właściwym do rozpoznania sprawy będzie w takich przypadkach sąd miejsca zamieszkania dziecka lub miejsca jego pobytu, jeżeli rodzic wie, gdzie dziecko przebywa, wówczas we wniosku wskazać należy miejsce pobytu dziecka wraz z drugim rodzicem, jeżeli jednakże miejsce pobytu osoby podlegającej władzy rodzicielskiej nie jest znane, sąd przeprowadzi stosowne dochodzenie w celu ustalenia jej miejsca pobytu.

W szczególności sąd może zażądać ustalenia miejsca jej pobytu przez policję. Jeżeli sąd przychyli się do wniosku o odebranie dziecka, wówczas w wydanym postanowieniu określa się termin, w jakim zobowiązany powinien oddać uprawnionemu osobę podlegającą władzy rodzicielskiej. W sytuacji uprowadzenia rodzicielskiego niestety nie rzadkie jest, że zobowiązany do oddania osoby podlegającej władzy rodzicielskiej nie stosuje się do postanowienia, które wydał sąd, w takim więc przypadku, sąd, również na wniosek uprawnionego, zleci kuratorowi sądowemu przymusowe odebranie tej osoby.

Co istotne, kurator sądowy jest uprawniony do odebrania osoby podlegającej władzy rodzicielskiej od każdej osoby, u której ona się znajduje, na nic więc się zda np. pozostawienie dziecka pod opieką dziadków. Przymusowe odebranie osoby podlegającej władzy rodzicielskiej i oddanie jej uprawnionemu może nastąpić tylko w obecności uprawnionego albo osoby lub przedstawiciela instytucji przez niego upoważnionej. Jeżeli żadna z tych osób nie stawi się w terminie wyznaczonym przez kuratora sądowego, czynność nie będzie dokonana.

Przeczytaj także:

Co zrobić gdy matka utrudnia ojcu kontakt z dzieckiem?

Wskazana regulacja ma na celu zapewnienie maksymalnej ochrony interesu osoby, która ma być przymusowo odebrana. Ponadto, na żądanie kuratora sądowego policja jest zobowiązana do udzielenia mu pomocy przy czynnościach związanych z przymusowym odebraniem osoby podlegającej władzy rodzicielskiej.

W przypadku uprowadzenia rodzicielskiego nie rzadkie również jest ukrywanie uprowadzonej osoby w celu udaremnienia wykonania orzeczenia, w takim jednak przypadku kurator sądowy zawiadamia prokuratora. Jeżeli zobowiązany nie ujawnia miejsca pobytu osoby podlegającej władzy rodzicielskiej sąd na wniosek kuratora sądowego zarządzi jego przymusowe sprowadzenie celem złożenia oświadczenia o miejscu pobytu tej osoby.

Z kolei, gdy zobowiązany lub inne osoby przeszkadzają w wykonaniu orzeczenia w miejscu pobytu osoby podlegającej władzy rodzicielskiej, na żądanie kuratora sądowego policja usunie te osoby z miejsca wykonywania orzeczenia. Przy odbieraniu osoby podlegającej władzy rodzicielskiej kurator sądowy powinien zachować szczególną ostrożność i uczynić wszystko, aby dobro tej osoby nie zostało naruszone, a zwłaszcza aby nie doznała ona krzywdy fizycznej lub moralnej.

W razie potrzeby kurator sądowy może zażądać pomocy organu opieki społecznej lub innej powołanej do tego instytucji. Ponadto, postępowanie mające na celu odebranie dziecka może być podjęte na nowo na podstawie tego samego postanowienia sądu, jeżeli zobowiązany w okresie trzech miesięcy od wydania tego postanowienia postąpił sprzecznie z treścią postanowienia dotyczącego władzy rodzicielskiej, miejsca zamieszkania, opieki lub kontaktów z dzieckiem, a okoliczności uzasadniające jego wydanie nie uległy zmianie.

Uprowadzenie rodzicielskie

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *