Zawarcie związku małżeńskiego powoduje, o ile nie postanowiono inaczej, że z mocy ustawy powstaje między małżonkami wspólność majątkowa małżeńska, która obejmuje przedmioty majątkowe nabyte w trakcie trwania małżeństwa przez oboje małżonków, bądź przez jednego z nich. Wszelkie przedmioty majątkowe nabyte przed zawarciem małżeństwa składają się zaś na majątek osobisty każdego z małżonków.

Do majątku wspólnego małżonków należy więc w szczególności: wynagrodzenie za pracę i dochody z działalności zarobkowej każdego z małżonków, dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków czy środki zgromadzone na rachunku otwartego lub pracowniczego funduszu emerytalnego każdego z małżonków. Oboje małżonkowie są obowiązani współdziałać w zarządzie majątkiem wspólnym, zaś każdy z małżonków, co do zasady, może samodzielnie zarządzać majątkiem wspólnym, ograniczenia w tym zakresie zostały wprost wskazane w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.

            W czasie trwania wspólności ustawowej żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego, jak również nie może rozporządzać ani zobowiązywać się do rozporządzania udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku. Podział majątku wspólnego małżonków następuje więc zwykle, gdy małżonkowie zdecydują się zakończyć małżeństwo poprzez rozwód.

            Podział majątku wspólnego może nastąpić na kilka sposobów. Przede wszystkim o podział majątku można wystąpić podczas rozwodu, sąd w wyroku orzekającym rozwód może bowiem dokonać podziału majątku wspólnego, jednakże tylko wtedy, gdy przeprowadzenie tego podziału nie spowoduje nadmiernej zwłoki w postępowaniu.

Jeśli o podziale majątku sąd nie orzeknie w wyroku rozwodowym, wówczas po zakończeniu postępowania rozwodowego, można wystąpić o podział majątku wspólnego do właściwego sądu, w takim więc przypadku zostanie zainicjowane kolejne postępowanie sądowe, którego celem będzie podział aktywów zgromadzonych przez małżonków w trakcie trwania małżeństwa. W przypadku zaś, gdy między małżonkami nie ma sporu co do podziału majątku wspólnego, podziału można dokonać na podstawie umowy, pamiętać jednakże należy, że jeśli w skład  majątku wspólnego małżonków wchodzi nieruchomość, wówczas taka umowa powinna mieć formę aktu notarialnego.

Przeczytaj także

Kredyt hipoteczny a rozwód – co z kredytem po rozwodzie?

            Zgodnie z przepisami ustawy, oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym, dokonując podziału każdy z małżonków powinien więc otrzymać tyle samo z majątku wspólnego. Z ważnych jednakże powodów każdy z małżonków może żądać, żeby ustalenie udziałów w majątku wspólnym nastąpiło z uwzględnieniem stopnia, w którym każdy z nich przyczynił się do powstania majątku.

Żądanie ustalenia nierównych udziałów następuje w postępowaniu sądowym o podział majątku, sąd wówczas ocenia w jakim stopniu każdy z małżonków przyczynił się do powstania majątku wspólnego, uwzględniając również nakład osobistej pracy przy wychowaniu dzieci i we wspólnym gospodarstwie domowym. Ponadto, każdy z małżonków powinien zwrócić wydatki i nakłady poczynione z majątku wspólnego na jego majątek osobisty z wyjątkiem wydatków i nakładów koniecznych poczynionych na przedmioty majątkowe przynoszące dochód.

Podział Majątku – Jakie dowody przedstawić, aby sąd podzielił majątek nierówno?

Małżonek może również żądać zwrotu wydatków i nakładów, które poczynił ze swojego majątku osobistego na majątek wspólny. Nie można jednakże żądać zwrotu wydatków i nakładów zużytych w celu zaspokojenia potrzeb rodziny, chyba że zwiększyły wartość majątku w chwili ustania wspólności. Zwrotu dokonuje się przy podziale majątku wspólnego, jednakże sąd może nakazać wcześniejszy zwrot, jeżeli wymaga tego dobro rodziny.

Inne ciekawe artykuły:

Nakłady a podział majątku wspólnego małżonków

10 błędów popełnianych przy rozwodzie

Czy w przypadku zdrady sąd podczas rozwodu zawsze orzeknie winę małżonka który zdradził?